SAFETY

PROMIENIOWANIE W CZARNOBYLU TERAZ, A KIEDYŚ


Promieniowanie to inaczej emisja energii i jest obecne na całym świecie, w tym w naszym ciele. Przez dziesiątki lat słowo ‘promieniowanie’, kojarzyło się przede wszystkim z konkretnym miejscem, które zmieniło historię ludzkości. Czarnobyl jest symbolem największej katastrofy nuklearnej na świecie i jej skutków spowodowanych gwałtownym rozprzestrzenianiem się prominiowania po wybuchu reaktora jądrowego bloku nr 4 elektrowni jądrowej w Czarnobylu. Poziom promieniowania w elektrowni i w pobliskich obszarach (w tym w Prypeci) w ciągu godziny zmienił się z 0.1 Siwertów na 300 Siwertów (prawie miliard - 1 000 000 000 razy więcej niż ilość naturalnie występującego promieniowania mierzonego w mikrosiwertach - μSv). Głównie radioaktywne izotopy jodu 131, cezu 137 i strontu 90 zostały wyrzucone w powietrze. Spędzenie nawet 10 minut wokół palącego się reaktora skutkowałoby chorobą popromienną i  poważnym zagrożeniem życia.

Narażenie na promieniowanie a organizm co należy wiedzieć

Po kilku tygodniach od wypadku nadal trwało usuwanie skutków katastrofy (pożar w rdzeniu reaktora jądrowego został całkowicie ugaszony dopiero dwa tygodnie po eksplozji). Najniebezpieczniejsze obecne wtedy cząstki  (np. jod 131) zaliczane są do tzw. Izotopów krótkożyciowych*. Z czasem zaczeły przekształcać się w mniej niebezpieczne czy stabilne izotopy, dzięki czemu poziom promieniowania powoli spadał. Budowa sarkofagu (zakończona 30 listopada 1986 r., W zadziwiającym czasie jakim było zaledwie 7 miesięcy) nad zniszczonym reaktorem, pozwoliła jeszcze bardziej zmniejszyć promieniowanie i umożliwiła dalsze prowadzenie prac likwidacyjnych. Promieniotwórcze izotopy są zazwyczaj raczej ciężkie, a zatem w naturalny sposób głębiej wnikają w glebę; każdego roku zmniejszają się one o około jeden centymetr, opadając coraz niżej w glebę.

KRÓTKIE ŻYCIE?... ALE JA CHCĘ PEŁNE ŻYCIE!

*Krótkożyciowe oznacza, że czas jaki jest potrzebny na połowiczny rozpad radioaktywności w określonym izotopie jest krótki. Radioaktywność nigdy tak naprawdę nie znika, ale po wystarczająco długim czasie może stać się niegroźna. Np. po 10 okresach połowicznego rozpadu, radioaktywność spada o 1000 razy, po 20 okresach połowicznego rozpadu o 1 000 000 razy itd.

Obecnie, ewakuowane obszary pozostają nieużytkowane, aczkolwiek bardzo trudno jest znaleźć radioaktywność, która przekraczałaby poziom naturalnie występujący. 30-kilometrowa strefa wykluczenia przekształcona została w rezerwat przyrody. W niektórych miejscach wciąż można jednak znaleźć tzw. Radioaktywne ‘hotspoty’, tj. plamy na ziemi ze skondensowanym promieniowaniem, które wciąż przekraczają poziom naturalny o sto, a nawet tysiąc razy. Podczas wycieczki zwiedzimy również i takie miejsca, aczkolwiek nie pozostaniemy tam długo. Nawet obszar Czerwonego Lasu (sosnowy las za elektrownią, która wysechł, z powodu promieniowania kilka dni po wypadku) zwiedzimy tylko przejazdem.

W 2016 roku, kiedy nałożony został nowy sarkofag nad stary, poziom promieniowania wokół elektrowni spadł o 3-4 razy, a aktualnie wynosi on 1,2 μSv (mikrosiwertów) na godzinę. W pobliskim mieście, Prypeci, poziom promieniowania w niektórych miejscach może osiągnąć 0,9 μSv / godz, ale zazwyczaj nie przekracza naturalnego poziomu promieniowania wynoszący 0,3 μSv / godz. Poziom promieniowania zmienia się ze względu np. na pogodę (niższy w zimie, wyższy latem).

Porównanie różnych dawek promieniowania

Czy zwiedzanie Czarnobyla jest niebezpieczne?


wystawienie na promieniowanie na całym świecie w Czarnobylu Związku Radzieckiego

Po tych wszystkich latach od katastrofy, zwiedzanie Czarnobyla jest bezpieczniejsze niż kiedykolwiek. W trakcie naszych 10 lat działalności, opracowaliśmy najbezpieczniejsze trasy, unikające miejsc radioaktywnych podczas wycieczek, albo zwiedzamy te miejsca tylko przez krótki okres czasu. Mimo to udaje nam się zobaczyć wszystkie najważniejsze i najciekawsze miejsca i budynki, a podczas niektórych wycieczek zwiedzić można nawet elektrownię od wewnątrz. Podczas jednego dnia spędzonego w strefie, organizm otrzymuje dawkę promieniowania porównywalną z naturalnie występującym promieniowaniem, które znajduje się wokół nas. Żeby łatwiej to byłó sobie zobrazować, dawka ta jest zwykle 300 razy mniejsza niż rentgen całego ciała i porównywalna do kilku godzin spędzonych w samolocie, gdzie jesteśmy bardziej narażeni na promieniowanie kosmiczne. W liczbach, otrzymasz dawkę 3-4 μSv promieniowania gamma w ciągu jednego dnia (zobacz typy promieniowania poniżej), co jest całkowicie nieszkodliwe. Dla porównania, bezpieczna dawka promieniowania dla pracowników większości elektrowni jądrowych na świecie ustalona jest na 50-100 μSv dziennie. Prawdopodobnie otrzymasz większą dawkę promieniowania podczas lotu do Kijowa niż podczas jednego dnia w Czarnobylu.

Osoby odwiedzające strefę powinny unikać pyłu radioaktywnego, który może wystąpić w niektórych miejscach i pojawić się w małych (ale nie niebezpiecznych) ilościach na ubraniach lub butach. Z tego powodu CHERNOBYLwel.come sugeruje, aby po powrocie do domu dokładnie umyć wszystkie ubrania i buty z podróży. Każda osoba podróżująca z CHERNOBYLwel.come otrzymuje darmową maseczkę ochronną, a jako jedyny touroperator na Ukrainie oferujemy również bezpłatne korzystanie z liczników Geigera, aby poprawić Twój komfort i bezpieczeństwo. Pomimo niskiego ryzyka prosimy o trzymanie się blisko przewodnika i przestrzeganie jego instrukcji. W ten sposób, możemy zapewnić Ci 100% bezpieczną wycieczkę po Czarnobylu.

WIĘCEJ NA TEMAT PROMIENIOWANIA


Wszystkie obiekty znajdujące się wokół nas, w tym nasze ciała, zbudowane są z atomów, które składają się z protonów i neutronów znajdujących się w jądrze i elektronów, które je okrążają. Atomy tego samego pierwiastka chemicznego mają tę samą liczbę protonów, ale mogą różnić się liczbą neutronów. Warianty takie nazywamy izotopami. Jako przykład można podać dwa najbardziej znane izotopy węgla tzw. węgiel-12 i węgiel-14, gdzie liczba wskazuje całkowitą liczbę protonów i neutronów.

Następnie możemy podzielić wszystkie izotopy, w zależności od tego czy są one stabilne, czy zmieniają się pod wpływem rozpadu promieniotwórczego, czyli po prostu czy są radioaktywne. Szybkość, z jaką niektóre izotopy ulegają rozpadowi promieniotwórczemu można określić poprzez czas połowicznego rozpadu, który może trwać od ułamku do miliardów lat. Jeśli okres ten jest krótki, rozpad jest szybki, a taki izotop jest wtedy bardziej radioaktywny i vice versa.

narażenie na promieniowanie w codziennym życiu w Czarnobylu

Ważne jest, aby zrozumieć, że pewne poziomy radioaktywności są bardzo powszechne, ponieważ każdy pierwiastek ma w sobie pewne radioaktywne izotopy i wiele z nich naturalnie występuje wokół nas. To sprawia, że wszystkie otaczające nas obiekty są radioaktywne w pewnym stopniu. Nawet w naszych ciałach zawierają niewielkie ilości radioaktywnego węgla-14 i potasu-40, a zwykle około 8000 atomów ulega rozpadowi w każdej sekundzie. Nasze organizmy są oczywiście przyzwyczajone do takich niskich poziomów radioaktywności, które są zupełnie nieszkodliwe.

Jako promieniowanie rozumie się wszelkie procesy wysyłania i przekazywania energii w przestrzeni i można je podzielić na promieniowanie jonizujące i niejonizujące, ze względu na zdolność do jonizacji atomów, molekułów i rozrywania wiązań chemicznych między nimi. Na przykład światło widzialne lub fale radiowe to rodzaje bezpiecznego niejonizującego promieniowania elektromagnetycznego, podczas gdy promieniowanie emitowane w rozpadzie promieniotwórczym to zwykle niebezpieczne promieniowanie jonizujące. Niebezpieczeństwo promieniowania jonizującego polega na tym, że może on zakłócać wiązania chemiczne w komórkach żywych organizmów, co może je uszkodzić i doprowadzić do niekorzystnych skutków zdrowotnych.

Ilość pochłoniętego promieniowania to dawka, a dla nas najważniejsza jest tzw. dawka skuteczna, która uwzględnia ilość, rodzaj promieniowania i jego skutki biologiczne. Dokładnie to mierzą nasze dozymetry podczas wizyty w Czarnobylu. Dawkia skuteczna mierzona jest w Siwertach lub bardziej praktycznie, w mikrosiwertach (1/1 000 000 Siwerta). Nasze dozymetry mierzą zarówno rzeczywisty poziom promieniowania w mikrosiwertach na godzinę, jak i automatycznie obliczają całkowitą otrzymaną dawkę od momentu włączenia dozymetru. Jak już wspomniano, podczas jednego dnia wycieczki w strefie, twój dozymetr będzie zmierzy około 3-4 mikrosiwertów promieniowania gamma.

‘Otrzymana dawka promieniowania może brzmieć groźnie, ale ważne jest, aby postrzegać to z odpowiedniej perspektywy. Musimy zrozumieć, że niektóre poziomy promieniowania, tj. Promieniowanie naturalne, są całkowicie nieszkodliwe i występują wszędzie na świecie. Promieniowanie naturalne pochodzi od wielu źródeł, w tym od radioaktywnych izotopów występujących naturalnie we wszystkim dookoła nas oraz od promieniowania kosmicznego pochodzącego z przestrzeni kosmicznej. Najważniejszym źródłem promieniowania naturalnego jest to radioaktywny gaz – radon, który uwalniany jest z ziemi i wdychany przez nas z powietrzem. Szczególnie w budynkach o złej wentylacji gaz ten może się nagromadzić, a poziom promieniowania może z łatwością stać się wyższy niż w większości miejsc w Czarnobylu.

W liczbach, średnia przyjęta dawka promieniowania naturalnego wynosi ok. 8 mikrosiwertów dziennie. Możesz więc wywnioskować, że 3-4 mikrosiwerty otrzymane podczas naszej 10-12 godzinnej wycieczki są całkowicie bezpieczne i porównywalne z dawką, którą otrzymujesz na codzień w domu. Co więcej, istnieje wiele miejsc, które obecnie mają znacznie wyższe poziomy promieniowania niż w Czarnobylu. Plaża Guarapari w Brazylii utrzymuje rekord, gdzie w niektórych miejscach poziom promieniowania może przekraczać obecny poziom w Czarnobylu o setki razy.

Oprócz naturalnych źródeł promieniowania, istnieje również wiele sztucznych źródeł, na które jesteśmy ciągle narażani. Są to np. różne procedury medyczne, ale głównie jest to palenie, ponieważ dym papierosowy zawiera znaczne ilości radioaktywnego polonu-210, który może powodować raka. Inną czynnością, która naraża nas na zwiększoną radioaktywność jest podróż samolotem, ponieważ na dużych wysokościach jesteśmy bardziej narażeni na promieniowanie kosmiczne, które normalnie jest pochłaniane przez atmosferę. Poniżej w tabeli 1 wymieniono najpowszechniejsze sztuczne źródła w tabeli 1.

4 RODZAJE PROMIENIOWANIA JONIZUJĄCEGO:

*promieniowanie alfa: jest najpowszechniejszym promieniowaniem, ponieważ większość radioaktywnych izotopów rozpada się poprzez emitowanie cząsteczek alfa. Cząsteczka alfa składa się z dwóch protonów i dwóch neutronów, a ponieważ są one dość duże i przenoszą ładunek elektryczny, bardzo łatwo jest je zatrzymać. Kawałek kartki papieru lub kilka centymetrów powietrza zwykle wystarczy, aby skutecznie zatzrymać promieniowanie alfa. Aczkolwiek, jeśli jakiś materiał emitujący promieniowanie alfa jest spożyty lub wdychany i wejdzie w bezpośredni kontakt z tkanką narządów wewnętrznych, może spowodować uszkodzenia i doprowadzić do niekorzystnych problemów zdrowotnych. Dlatego należy uważać skażenia jedzenia co jest głównym powodem, dla którego surowo zabrania się spożywania żywności podczas wycieczki po strefie.

*promieniowanie beta: składa się z elektronów lub tak zwanych pozytonów. Kawałek plastiku, folii aluminiowej lub kilka metrów powietrza potrafi je łatwo zatrzymać. Z tego powodu twój dozymetr wykryje promieniowanie beta jedynie przez moment w pobliżu tzw. Hot spotów. gorących punktów, a zatem nie stanowi poważnego zagrożenia dla zdrowia. Podobnie, jak w przypadku promieniowania alfa, najważniejsze jest unikanie spożycia żywności, która może być skażona.

*promieniowanie gamma: to forma promieniowania elektromagnetycznego, tak samo jak światło widzialne czy fale radiowe, ale o wiele bardziej energetyczne. Jest to bardzo dobrze przenikające promieniowanie, które najlepiej zatrzymywane jest przez duże ilości ołowiu lub betonu. Promieniowanie gamma występuje wszędzie wokół nas i dlatego nasze organizmy są przyzwyczajone do jego niskich poziomów. Dlatego też niewielkie ilości promieniowania gamma nie stanowią poważnego zagrożenia dla zdrowia.

*promieniowanie neutronowe: promieniowanie jonizujące, które składa się z wolnych neutronów i powstaje w wyniku rozszczepienia jądra, rozpadu i syntezy jądrowej, co odgrywa kluczową rolę w energii jądrowej. Jest to bardzo łatwo przenikający rodzaj promieniowania, który najlepiej zatrzymywany jest przez materiały bogate w wodór jak np. parafina czy duże ilości wody.  Jednak jest to bardzo rzadki rodzaj promieniowania, który można znaleźć tylko w pobliżu aktywnych reaktorów jądrowych.

Narażenie na promieniowanie w życiu codziennym

Poszukujesz więcej źródeł promieniowania w otoczeniu?


Banany są najbardziej radioaktywnymi owocami. Zawierają radioaktywny izotop Potas-40. Zjedzenie jednego banana równa się dawce promieniowania o wartości 0.1 mikrosiwertów, jednak taka ilość promieniowania jest nieporównywalnie mniejsza przy promieniowaniu, jakie otrzymuje organizm przez palenie papierosów albo podczas wycieczki do Czarnobyla.

Porównanie różnych dawek promieniowania

Istnieją też inne miejsca na świecie, które są naturalnie lub historycznie radioaktywne; wobec których ludzie nie są tak bardzo uprzedzeni, jak są wobec Czarnobyla.

Przede wszystkim zapewniamy, że Twoja wyprawa do Czarnobyla będzie jedną z najbezpieczniejszych wycieczek  Twoim życiu.

Wybierz wycieczkę